Spring naar inhoud

Koninklijk Zigeunerorkest Roma Mirando

Maandag 28 mei, de tweede dag van het International Gipsy Festival in Tilburg, is ook het Koninklijk Zigeunerorkest Roma Mirando weer van de partij. Een Gipsy Festival kan niet bestaan zonder de traditionele klanken van deze Nederlandse familie uit Arnhem. Aan het eind van deze warme Pinkstermiddag spraken we met Roma, Nello, Nadino en Bieno Mirando.

Roma vertelt: "Deze jongens zijn de vierde Mirando-generatie. Mijn grootvader kwam in de jaren '30 in Nederland, de familie komt oorspronkelijk uit Oostenrijk en Duitsland. In Nederland sloeg onze muziek meteen goed aan en Prins Bernard en Juliana waren fans van ons, zij kenden onze muziek al van optredens in Baden-Baden in Duitsland en zij hebben ons toen het predicaat 'Koninklijk' gegeven. We hebben een eigen stijl, de Mirando-stijl is een mix van traditionele Hongaarse, Armeense en Roemeense zigeunermuziek."

Bieno, Nadino en Nello Mirando

Bieno, de jongste musicus in het orkest, is acht jaar en hij vertelt: "Ik speel al gitaar sinds ik een jaar was. Ik vind het heel leuk om op te treden." Roma vult aan: "Bieno heeft heel veel talent, hij gaat al mee sinds hij vijf was en speelt op heel hoog niveau." Nadino: "Hij speelt met ons mee en leert door te luisteren en ons na te spelen." Nello: "Dat geldt voor ons allemaal. We gebruiken nooit bladmuziek, maar spelen en leren van elkaar." Roma: "We geven wel eens workshops en master-classes en dan vragen mensen altijd waar de bladmuziek is. Maar die hebben we dus niet, want onze muziek komt uit het hart. Dan vragen ze "Hoe moeten we het dan leren?!""

Roma vervolgt: "In Arnhem hebben we sinds drieënhalf jaar onze eigen muziekschool. De leerlingen, nu 24, zijn voor het grootste deel familieleden, studeren elke dag en krijgen twee à drie keer per week les. De muziekopleiding is gratis want dat is bij ons de traditie. Je mag geen geld vragen voor lesgeven. Maar alleen leerlingen met talent en die bereid zijn om de muziek op de eerste plaats te stellen, zijn welkom. Het is zielsmuziek en discipline is belangrijk, dat moeten ze heel jong leren. Je kunt ook niet een jaar de studie laten verslonzen, dan kun je ons hoge niveau nooit meer oppakken." Nadino: "Samen muziek maken en van elkaar leren is het leukste wat er is."

Roma blikt terug: "Ik begon met viool spelen toen ik vijf jaar was. Maar vroeger was het wel anders. Mijn moeder kreeg gewoon toestemming van mijn lagere school dat ik vier maanden lang mee mocht op toernee. Dat is nu ondenkbaar. Maar ook konden we van de muziek leven, nu is dat niet meer zo zeker. Ik vind het belangrijk dat mijn jongens naast de muziek ook een studie doen waar ze later ander werk mee kunnen vinden. Maar natuurlijk hoop ik dat zij de traditie voort zetten en later de muziek overdragen op hun kinderen, de volgende generatie." Nello, grappend: "Dat doe ik zeker, ik wil er tien!" Roma besluit: "En dan hoop ik dat wij oudjes, mijn broer Djangela en ik, nog een tijd mee mogen spelen!"

 

Share

Kizimi: knetterende heavy metal van Turkse dames

Geen regen en geen oranje op de derde dag van Festival Mundial in het Tilburgse Leijpark. Honderd procent aandacht voor muziek op deze afsluitende dag. En dat is niet tegen dovemansoren gezegd. De opwindende Turkse vrouwenformatie Kimizi geeft een heftige show in de grote circustent Podium 2015. De vrouwen spelen heavy metal en het spettert. Het Turkse 'kimizi' betekent  'melk van een merrie'. Beetje provocerend die Turkse vrouwen en dat past uitstekend in de visie van het festival. Turkse vrouwen zijn zachtjes gesteld niet zo vrij in eigen land. De meiden van Kimizi komen daarentegen zelfbewust over, stralen uit dat ook de Turkse vrouw meetelt. Prima!

Van een andere orde is de Braziliaanse zangeres Ceumar. Zij zingt jazzy over liefde, positieve energie en het plattelandsleven in haar land. Niet vreemd. Ceu betekent hemel en mar is de zee. Jazz met Braziliaanse ritmes. Het is nog vroeg, maar haar land speelt  's avonds tegen Ivoorkust op het WK in Zuid-Afrika. Waar ze gaat kijken? Ze weet het nog niet, is haar antwoord. Tijdens een concert in 1990 in de Braziliaanse metropool São Paulo begint de samenwerking met het Nederlandse trio Mike del Ferro (Frans van der Hoeven, Olaf Keus en Mike del Ferro). Het klikte. Sindsdien zingt ze afwisselend in haar vaderland en Europa, bovenal in Nederland.

Op een zijpodium, later op de dag, maakt een band met weer heel andere muziek ook veel indruk. Het is Nederlandse straatband Caspian Hat Dance. De band is geïnspireerd door DerdeWereld-muziek, maar het hart ligt bij onder meer gipsy, roma en klezmer. De muzikanten leggen een enorme creativiteit aan de dag. Dat blijkt alleen al wanneer voor het concert de apparatuur en het geluid wordt (af)gestemd. Dat gebeurt op ludieke wijze. Iedere microfoon wordt getest door een speciaal nummertje te spelen. Zijpodium of niet, veel festivalgangers in alle leeftijden hebben dit concert uitgekozen. Ze swingen en dat kan niet anders: de opzwepende ritmes zijn briljant. De conclusie over weer een aflevering van een Festival Mundial is niet moeilijk te verwoorden. Enorme diversiteit en een zeer goede kwaliteit.

Share

Koninklijk Zigeuner Orkest Roma Mirando

Was zaterdag 29 mei een dag om te onthouden op het Gipsy Festival in de Interpolistuin, zondag 30 mei kan er met een dikke viltstift bij worden geschreven. Een ware windhoos zorgt er deze dag voor dat één populair concert compleet de mist in gaat. Het is net als op zaterdag, ook op zondag regenachtig. En opnieuw drukt dat geen negatieve stempel op het festival. Het is wel veel drukker dan zaterdag. Het is laat in deze zondagmiddag als het Koninklijk Zigeunerorkest Roma Miranda een zijpodium beklimt. De muzikanten beginnen met het stemmen van hun instrumenten. Een band uit mijn jeugd, wat een geluk. Het is er stervens druk. De lucht is asgrauw, bijna zwart. Roma Miranda zet het eerste nummer in. Een windhoos ook. Alles gaat de lucht in, tenten, allerlei spullen. Er rest het orkest niets anders dan te stoppen en het weg te vluchten van het podium. De muzikanten zoeken een veilig heenkomen tussen het publiek, dat gewoon is blijven staan. Later kom ik Papa Mirando, die het familie-orkest dirigeert, op het terrein tegen. Ik vind het een schande dat zijn orkest op een zijpodium was gepland en niet op het hoofdpodium. Ik zeg dat ook tegen hem. "Jullie horen op podium één thuis." Papa moet er om lachen.

"Show your Hope" in 100 schilderijen en verhalen

Niet alleen muziek deze dag. In een gele tent zit een kunstenaar met tientallen schilderijtjes. Allemaal hangend aan klitband, van plafond tot aan de grond. Ze hebben het thema 'Hoop'. Het leuke is, de kunstenaar heeft bij ieder schilderij een verhaal. Als iemand een schilderij aanwijst, pakt hij het van het klitband af en begint een verhaal erover te vertellen. Het blijkt een tentoonstelling te zijn die de wereld rondreist. En zo eindigt een tweedaags zigeunerfestival, dat meer dan de moeite waard is. Hulde.

Share

Het Gipsy Festival in de Interpolistuin deze laatste zaterdag van mei zal ik niet meer zo snel vergeten. Dat het bewolkt is en later gaat regenen als de zon zakt, is van generlei waarde. Ik heb mijn camera bij me en ben vast besloten opnames te maken. Het eerste dat opvalt is de relaxte sfeer. Verder is het niet zo druk in de vroege middag. Misschien zijn de mensen niet gewend dat het voor de eerste keer een tweedaags festival is, denken ze alleen aan de zondag. Wethouder Marjo Frenk uit een compliment in haar openingswoord. Dat ondanks de recessie het Gipsy Festival daarentegen groeit. Er is genoeg te horen en te zien. Mooie en swingende muziek. Veel mensen uit het culturele circuit ook. Het is avond als er steeds meer regen valt. Maar het deert niemand, de sfeer is super, de mensen dansen. De afsluitende band is The Basily Gipsy Band & Dorado Schmitt. Het wordt een groot feest. Daar sta ik dan met mijn camera, deze show moet er op. Het concert loopt op een einde, als gitarist Pablo Ortiz de microfoon pakt. Hij spreekt in het Frans de mensen toe. "Ik wil graag een toegift spelen. Omdat ik het geweldig vind dat de mensen ondanks de regen gewoon blijven en ook nog plezier hebben. Het nummer wil ik opdragen aan mijn geliefde."  En dan wijst hij, mijn richting uit, precies in de camera. "Kan het mooier? Waarom? O jee, zijn geliefde staat pal achter mij!"

Een sfeerimpressie in iets meer dan honderd foto's.

Share